Według § 31 dotychczasowych warunków technicznych studnia dostarczająca wodę do spożycia powinna znajdować się co najmniej 5 m od granicy działki, 7,5 m od osi rowu przydrożnego, 15 m od szamba, kompostownika i budynków inwentarskich, 30 m od drenażu rozsączającego oczyszczalni biologicznej i 70 m od rozsączania bez biologicznego oczyszczania, pola filtracyjnego i nieutwardzonych wybiegów dla zwierząt. Odległości liczy się od osi studni. Rozporządzenie przestało obowiązywać po 19 września 2026 r., ale przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. inwestor może je stosować przy budowie zwolnionej z pozwolenia i zgłoszenia, do której należy obudowa ujęcia wód podziemnych.
Przegląd wszystkich przepisów o studniach znajdziesz w artykule studnia głębinowa a przepisy. Tutaj zajmujemy się tylko odległościami: skąd się wzięły, jak je mierzyć i co zrobić na małej działce.
Status przepisów w listopadzie 2026 r.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w Internetowym Systemie Aktów Prawnych ma status aktu uznanego za uchylony. Według stanu na 15 listopada 2026 r. nowe rozporządzenie nie zostało ogłoszone. Ustawa z 31 lipca 2026 r. dodała do Prawa budowlanego przepisy epizodyczne. Art. 102b pozwala inwestorowi przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. stosować dotychczasowe warunki techniczne do budowy, o której mowa w art. 29 ust. 2. Obudowa ujęć wód podziemnych jest wymieniona właśnie w art. 29 ust. 2 (pkt 25). Po tym okresie zastosowanie będą miały nowe przepisy, których treści w chwili pisania nie znamy.
Odległości z § 31 po kolei
Paragraf dotyczył studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, dla której przepisy o ochronie ujęć nie wymagają ustanowienia strefy ochronnej, czyli typowej studni domowej. Odległości mierzy się od osi studni.
5 m od granicy działki
Chroni sąsiada przed ograniczeniami na jego działce i daje bufor od tego, co dzieje się za płotem. Paragraf dopuszczał studnię bliżej granicy, a nawet wspólną studnię na granicy dwóch działek, pod warunkiem że na obu działkach zachowane są pozostałe odległości.
7,5 m od osi rowu przydrożnego
Rowy przydrożne zbierają wodę spływającą z drogi, z resztkami paliw, olejów i soli. Odległość ogranicza ryzyko, że taka woda trafi do studni.
15 m od szamba, kompostownika i budynków inwentarskich
Dotyczy budynków inwentarskich i związanych z nimi szczelnych silosów, zbiorników do gromadzenia nieczystości, kompostu oraz podobnych szczelnych urządzeń. Słowo „szczelnych” jest ważne: przepis zakłada, że zbiornik nie przecieka, a odległość jest zabezpieczeniem na wypadek, gdyby jednak zaczął.
30 m od drenażu oczyszczalni biologicznej
Dotyczy najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej, do której trafiają ścieki oczyszczone biologicznie w stopniu określonym w przepisach o ochronie wód. To typowa przydomowa oczyszczalnia z drenażem. Odległość liczy się do drenażu, a nie do zbiornika oczyszczalni.
70 m od rozsączania bez oczyszczania, pola filtracyjnego i wybiegów
Najdalej studnia musi być od nieutwardzonych wybiegów dla zwierząt hodowlanych, przewodu rozsączającego kanalizacji lokalnej bez urządzeń biologicznego oczyszczania ścieków i granicy pola filtracyjnego. To miejsca, z których do gruntu trafia najwięcej zanieczyszczeń.

A odległość od domu?
Paragraf 31 nie określał minimalnej odległości studni od budynku mieszkalnego. W praktyce studnię lokalizuje się kilka lub kilkanaście metrów od domu, z dala od fundamentów, rynien i odpływów deszczówki, z miejscem na rozstawienie wiertnicy i dostępem do głowicy. O praktycznych kryteriach piszemy w artykule jak wybrać miejsce na studnię.
Szambo sąsiada
Warunki techniczne pozwalały w zabudowie jednorodzinnej sytuować pokrywy i wyloty wentylacji szamba już 2 m od granicy działki (§ 36 ust. 2). Studnia mogła stać 5 m od granicy. Łatwo zauważyć, że przy takim ustawieniu studnia i szambo sąsiada dzieliłoby tylko kilka metrów, mniej niż wymagane 15 m. Paragraf 31 mówił o odległości studni od zbiorników na nieczystości, nie rozróżniając, na której działce stoi zbiornik. Dlatego przed wierceniem trzeba sprawdzić, co znajduje się za płotem, i ustawić studnię tak, żeby zachować odległość także od cudzych szamb i drenaży. Przy sporach rozstrzyga nadzór budowlany na podstawie przepisów obowiązujących w chwili budowy.
Jak mierzyć
Odległość mierzy się w poziomie, od osi studni do najbliższego punktu obiektu: granicy działki, krawędzi zbiornika, osi rowu, najbliższego przewodu drenażu. Przy szambie mierzy się do zbiornika, a nie do pokrywy, jeśli zbiornik jest większy. Przy oczyszczalni do najbliższego przewodu rozsączającego, którego przebieg trzeba znać z projektu lub dokumentacji powykonawczej. Warto zmierzyć odległości taśmą przed przyjazdem wiertnicy i zapisać je, a jeszcze lepiej nanieść na szkic działki.
Mała działka, mało miejsca
Na małych działkach zachowanie wszystkich odległości bywa trudne, zwłaszcza gdy są już szambo lub oczyszczalnia. Pomaga planowanie wszystkiego razem: przy nowym domu studnię i kanalizację rozmieszcza się tak, by były na przeciwnych końcach działki. Gdy budynki już stoją, czasem rozsądniej jest przenieść drenaż oczyszczalni, niż wciskać studnię w zły punkt. Czasem jedynym bezpiecznym rozwiązaniem jest studnia do ogrodu i woda z wodociągu do picia.
Odległości są minimum, nie celem. Studnia głębsza, ujmująca warstwę dobrze przykrytą gliną i starannie uszczelniona, jest lepiej chroniona niż płytka, ale żadne uszczelnienie nie zastąpi odległości od źródła zanieczyszczeń.
Pytania, które słyszymy najczęściej
Czy przepisy dotyczą studni tylko do podlewania?
Paragraf 31 mówił o studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi. Studnia wyłącznie ogrodowa nie była nim objęta wprost, ale jeśli kiedykolwiek ma zasilać dom, lepiej od początku zachować odległości. Woda z płytkiej studni przy szambie może też zanieczyścić warzywa i owoce.
Co, jeśli sąsiad postawi szambo po mojej studni?
Odległości obowiązują także tego, kto buduje później. Jeśli sąsiad planuje szambo lub drenaż blisko Twojej studni, warto poinformować go o niej na etapie projektu. W sporze rozstrzyga organ nadzoru budowlanego.
Podsumowanie
Dotychczasowe warunki techniczne wymagały od osi studni co najmniej 5 m do granicy, 7,5 m do rowu, 15 m do szamba, kompostownika i budynków inwentarskich, 30 m do drenażu oczyszczalni biologicznej i 70 m do rozsączania bez oczyszczania, pola filtracyjnego i wybiegów. Przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. inwestor może je stosować, a potem obowiązywać będą nowe przepisy. Niezależnie od prawa odległość od źródeł zanieczyszczeń to najtańsza ochrona wody. Jeśli masz wątpliwości, gdzie postawić studnię, zadzwoń lub napisz.
Źródła
Stan informacji na dzień 15 listopada 2026. Przepisy i dane mogą się zmieniać, dlatego przed decyzją warto sprawdzić aktualny stan u źródła.
- Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, t.j. Dz.U. 2022 poz. 1225, § 31 (akt uznany za uchylony), Internetowy System Aktów Prawnych, Kancelaria Sejmu
- Ustawa z dnia 31 lipca 2026 r. zmieniająca ustawę Prawo budowlane, Dz.U. 2026 poz. 1161 (art. 102a do 102c, przepisy epizodyczne), Internetowy System Aktów Prawnych, Kancelaria Sejmu
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 524 (art. 29 ust. 2 pkt 25), Internetowy System Aktów Prawnych, Kancelaria Sejmu
- Warunki techniczne na starych zasadach. Jak złożyć oświadczenie?, Inżynier Budownictwa, Polska Izba Inżynierów Budownictwa, 22.09.2026

